Eğitim
Giriş Tarihi : 16-11-2021 17:14   Güncelleme : 16-11-2021 17:14

Aizanoi Kütahya Tarihini Aydınlatmaya Devam Ediyor

Aizanoi Kütahya Tarihini Aydınlatmaya Devam Ediyor

Aizanoi Kütahya Tarihini Aydınlatmaya Devam Ediyor

UNESCO Dünya Mirası Geçici Lisesi’nde yer alan Aizanoi Antik Kenti’nde Kütahya Dumlupınar Üniversitesinin yürüttüğü kazı çalışmalarıyla Kütahya ve Anadolu tarihi gün yüzüne çıkıyor.

Aizanoi Antik Kenti’ndeki kazılarda kent tarihini aydınlatan buluntular çıkarılmaya devam ediyor.

Kütahya’nın Çavdarhisar ilçesinde bulunan ve kazı çalışmalarının Kütahya Dumlupınar Üniversitesi ile Kütahya Müze Müdürlüğü tarafından yürütüldüğü bölgede şimdiye kadar Agora’nın kapısı ve zemini ile güney ve batı kanadındaki sütunlu galeriler, dükkânlar ve heykeller gün yüzüne çıkarıldı. Ayrıca Kocaçay (Penkalas) alanında devam eden çalışmaların sonucunda bölgede ilk kez baş heykellerine de rastlandı. Bölgede devam eden çalışmalar sonucunda pek çok önemli tarihi eserin ortaya çıkarılması bekleniyor. 

Birleşmiş Milletler Eğitim, Bilim ve Kültür Örgütünün (UNESCO) Dünya Mirası Geçici Listesinde yer alan Aizanoi, Anadolu’da en iyi korunmuş Zeus Tapınağını da üzerinde barındırıyor. Daha önce Agorasının zemini ve kapısına ulaşılan kentin bir ana kent (metropolis) olduğu, hatta başkent de olabileceği değerlendiriliyor.

Dr. Gökhan Coşkun, Mayıs’tan bu yana devam eden çalışmalar sayesinde Aizanoi’nin her geçen gün önemini artırdığına işaret ederek şunları söyledi:

Aizanoi’de öncelikle Agora alanında çalışmalara başladık. Sütunlu galerilerin akslarını ve bazı dükkânların kalıntılarını ortaya çıkarmaya başladık. Agora’nın güney ve batı kanadındaki sütunlu galeriler ve bunların hemen ardındaki dükkânları ortaya çıkarmak için çalışmalarımız sürmekte. Bu kapsamda sağlık ve hijyen tanrıçası olan Hygieia’ya ait heykelin gün yüzüne çıkarılması, Roma döneminde kentte sağlık kültüne ilişkin çeşitli yapılaşmaların olabileceğini düşündürüyor. Hygieia sağlık tanrısı Asklepios’un kızı. Yani kendisi sağlık ve hijyen tanrıçası. Mermerden yapılmış bu Hygieia heykelinin başı kırık ve korunmamış durumda. Maalesef günümüze ulaşamamış ancak mevcut haliyle yaklaşık bir insan boyunda olduğunu görebiliyoruz. 

BÖLGEDE ÇOK SAYIDA HEYKEL BULUNACAĞI DÜŞÜNÜLÜYOR

Kazı alanı içinde kalan Kocaçay’da (Penkalas) Ekim ayı sonunda bulunan baş heykelleri, üniversitemizin kazı ekibinde büyük bir heyecan yarattı.

Dr. Gökhan Coşkun şöyle devam etti:

Bu köprülerden biri restore edilmiş durumda. Bir tanesinin bu sezon içerisinde restorasyonu devam ediyor. Bir tanesinin de kazısına başladık. Dere yatağındaki bu kazıda alüvyonların altından köprünün bloklarını çıkarıyoruz. Bu kazı sırasında bizim için sürpriz olan bir takım bulgularla karşılaştık. Bunlardan ikisi büyük boyutlu mermer heykellere ait başlardı. Aşk ve güzellik tanrıçası Afrodit ile şarap tanrısı Dionysos’un heykellerinin başlarını bu kazılarda ortaya çıkardık. Afrodit heykelinin başı 50,  Dionysos’unki ise 45 santimetre yüksekliğinde. 

Daha önceki çalışmalarımızda heykellerin gövdelerini tespit ederken hiç baş bulamıyorduk. Bu bağlamda karşılaştığımız mermer başlar oldukça kondisyonları iyi durumda. Bu başlarla karşılaşmamız bizi oldukça sevindirdi. Gerek Afrodit gerek Dionysos Antik Yunan tanrıları. Bu tanrıların isim değiştirerek Roma döneminde de varlığını sürdürdüğünü biliyoruz. Bunlar, Anadolu coğrafyasında aslında Antik Yunan kültürünün Roma döneminde de önemini kaybetmeden uzunca süre var olduğunu göstermesi açısından önemli bulgular.

İleriki yıllarda yapacağımız çalışmalar sonucunda bu bölgede bir heykel ekolünün olup olmadığını net biçimde anlayacağız.

AGORA DÜKKÂNLARININ İŞLEVLERİ DE BELİRLENDİ

Bölgede devam eden kazılardan gelen son haberler Aizanoi’deki yaşama ilişkin yeni ipuçlarını ortaya çıkardı. Tapınağın güneydoğusunda yapılan kazılarda biri kemik işleme atölyesi olarak kullanılan toplam dört dükkân ortaya çıkarıldı. Buradaki atölye ve dükkânlarda büyükbaş kemiklerinden yapılmış çok sayıda kandil, saç iğnesi ve kaşık ortaya çıkarılarak kayıt altına alındı.

Ortaya çıkarılan bir dükkânda çok sayıda kandile ulaştıklarını kaydeden Prof. Dr. Coşkun, “Bir dükkânın kazısında bazıları sağlam ve bazıları da kırık vaziyette 40’tan fazla kandil bulduk. Pişmiş topraklardan yapılmışlar. Bunların bazılarının kullanılmış olduğunu gördük. Bu durumda bu dükkânda kandil yağının da satılıyor olabilir. Genel olarak Agora kazılarında çok sayıda dükkân bulunur ama bunların işlevleri kolayca belirlenemez. Aradan geçen dönem dükkânın hangi amaçla kullanıldığını gösteren verileri ortadan kaldırabiliyor.

Zeus Tapınağı’nın yanı sıra 15 bin kişi kapasiteli antik tiyatro, 13 bin 500 kişilik stadyum, biri mozaikli olmak üzere iki hamam, macellum, sütunlu cadde, ikisi ayakta kalmış 5 köprü, agora, spor faaliyetlerinin yapıldığı gymnasium, Meter Steunene kutsal alanı, nekropoller, antik bir bent baraj, su yolları ve kapı yapılarının bulunduğu Aizanoi’deki çalışmalarda 100 işçi ve 25 teknik personel görev yapıyor. Elde edilecek buluntuların hem Aizanoi Antik Kenti hem de Kütahya tarihi için önemli bilgiler sunacağı düşünülüyor..